Data publikacji:

Figurkowe gry bitewne - na czym polegają i jakie wybrać?

Figurkowe gry bitewne to najbardziej kompleksowa odmiana klasycznych gier planszowych i taktycznych. Cieszą się one dużą popularnością od wielu dziesiątek lat, ale wciąż nie mogą pozbyć się aury tajemniczości oraz opinii rozrywki tylko dla wybranych. Rozwiewamy narosłe wokół nich nieporozumienia, tłumacząc, na czym polegają oraz jak samemu rozpocząć z nimi przygodę.
figurki bitewne
Figurkowe gry bitewne cieszą się na co dzień zainteresowaniem głównie wśród fanów historii, militariów, a także fantastyki. Dlatego też nie przebiły się one do szeroko rozumianego mainstreamu i pozostają niezwykle dziwną i tajemniczą formą rozrywki, także dla przeciętnych miłośników planszówek czy strategicznych gier komputerowych.

Do światka tzw. bitewniaków napływa jednak coraz więcej graczy, czego zasługą są prężnie działające w internecie oraz w świecie realnym społeczności fanów, które organizują eventy oraz turnieje prezentujące sposób przebiegu rozgrywki. Przedstawmy zatem najważniejsze fakty i informacje na temat figurkowych gier bitewnych.

Historia figurkowych gier bitewnych

Figurkowe gry bitewne wywodzą się wprost z symulacji wojennych przeprowadzanych w akademiach wojskowych. Pierwsze „gry” tego typu były organizowane już w XVIII-wiecznych Prusach. Na mapach terenu zgodnie z kompleksowymi regułami przesuwano figurki reprezentujące różnego typu jednostki wojskowe, które walczyły, korzystając z tabel liczbowych określających ich skuteczność, biorąc pod uwagę różnego rodzaju czynniki zewnętrze. Pozwalało to wizualizować kadetom zalety różnych strategii oraz nauczyć podstaw taktyki. Gry tego typu zostały w XIX wieku zaadaptowane w innych krajach. Pod koniec stulecia za sprawą emerytowanych żołnierzy przeniosły się do cywila.

Na początku XX wieku gry zaczęły być popularne wśród klasy średniej i wyższej USA oraz Wielkiej Brytanii. Pierwszym autorem podręcznika opisującego zasady przeprowadzania bitew w domu był znany pisarz H.G. Wells, którego uznaje się za jednego z pionierów hobby. Renesans zabawa tego typu przeżyła po II wojnie światowej. W latach 70. i 80., wraz z pojawieniem się pierwszych papierowych gier RPG, tematyka bitewniaków mocno się zróżnicowała i zaczęły one przedstawiać także symulowane walki w dziesiątkach różnych światów fantasy oraz science fiction.

Podstawowe zasady figurkowych gier bitewnych

Zabawa z figurkowymi grami bitewnymi przebiega w turach. W trakcie każdej z nich gracze przemieszczają swoje figurki, które reprezentują różnego rodzaju jednostki (np. piechotę, czołgi, kawalerię itd.), po terenie gry i w razie wejścia w kontakt z przeciwnikiem rozpoczynają walkę, o której wyniku decydować będą zasady oraz rzuty kostką.

W przeciwieństwie do planszowych gier wojennych, w bitewniakach pole gry nie jest podzielone na sektory czy heksy i ma strukturę całkowicie otwartą. Gracz przesuwa swoje jednostki w dowolnym kierunku. O odległości ruchu danej figurki będą decydować reguły, które podają ją w centymetrach lub calach. Do mierzenia przebytego dystansu używa się prostych miarek lub linijek.

Dokładny przebieg rozgrywki w figurkowej grze bitewnej zależy w dużej mierze od podręcznika z zasadami, a więc tzw. systemu, który opisuje sposób przemieszczania się jednostek, obliczania obrażeń itd. Reguły mogą być względnie proste, pozwalając na zabawę nawet dziecku, albo niezwykle skomplikowane, wymagając od gracza perfekcyjnego ich opanowania. Każdy znajdzie więc tu coś dla siebie. Obecnie najpopularniejsze są systemy przedstawiające fantastyczne potyczki bitewne, ale bez problemu znajdziemy również reguły dla realistycznych bitewniaków, przedstawiających walki na lądzie i morzu, począwszy od starożytności, a kończąc na czasach współczesnych.

Ze względu na wielkość pola bitwy oraz skalę potyczek, z grami figurkowymi bawimy się zazwyczaj w specjalnie przygotowanych do tego miejscach, a więc najczęściej w sklepach hobbystycznych, na konwentach oraz turniejach. Mniejsze i krótsze starcia możemy jednak przeprowadzać także w domu. Na ilość zajmowanego miejsca przez grę ma wpływ również skala używanych przez nią miniatur.

Stoły do gier bitewnych

Stół do gier bitewnych to niezbędny składnik większości gry. O ile zabawa na podłodze jest możliwa, jest ona zazwyczaj niepraktyczna, zwłaszcza w przypadku większych starć. Stół powinien pozwalać na łatwy dostęp do każdego fragmentu pola bitwy. Bardzo często gracze umieszczają na nim specjalne maty do gry zapobiegające przewracaniu i ślizganiu się figurek oraz wizualnie symulujące dany typ terenu, np. trawę. Stawia się na nich także miniatury przeszkód terenowych, takich jak skały czy drzewa. Najciekawsze są jednak wielopoziomowe makiety, które mogą reprezentować wnętrza budynków i statków kosmicznych lub zniszczone miasta. Ich przygotowanie wymaga wiele czasu, wysiłku oraz zdolności modelarskich, ale pozwalają one jeszcze głębiej zanurzyć się w świecie gry.

Figurki do gier bitewnych

Figurki są dla wielu głównym magnesem przyciągającym ich do bitewniaków. Niektóre systemy, takie jak Warhammer, oferują gotowe zestawy miniatur, inne z kolei pozwalaj nam dobrać własne modele, byle tylko ich skala, rodzaj oraz wymiary odpowiadały przyjętym regułom. Figurki są wykonane z tworzywa sztucznego lub metalu i prawie zawsze sprzedawane są niepomalowane. Tylko od gracza zależy więc odpowiednie przygotowanie jednostek. Niektórzy do miniatur dodają dodatkowe szczegóły i detale, takie jak broń, widoczne uszkodzenia pancerza itd. Dobrze przygotowane figurki są często powodem do dumy podczas spotkań z innymi graczami.

Rodzaje figurkowych gier bitewnych – jakie wybrać?

Początkujący gracze mogą sięgnąć po zamknięte systemy bitewne, a więc takie, które sprzedane są w pojedynczym pudełku, w którym znajdziemy wszystko, co niezbędne do rozpoczęcia zabawy. Propozycje takich tytułów znalazły się w artykule – Gry bitewne: polecane planszówki. Jeżeli planujemy rozpocząć przygodę z Warhammerem i innymi zaawansowanymi systemami, które wymagają zakupu wielu elementów i samodzielnego kompletowania armii, musimy liczyć się z bardzo dużymi wydatkami. Na początek warto więc zacząć od tylko kilku prostych jednostek i poszukać innych graczy w okolicy, którzy mogą pomóc nam w malowaniu oraz przeprowadzeniu pierwszych bitew.
Autor: Michał Kułakowski